بخشی از نامۀ احمدکسروی به بياتبه نخست وزير وقت ايران (( در سال ١٣۲٢_تهران ))
با خواندن این نامه به طرز فکر کسروی در مورد روحانیون آشنا می شوید و اینکه چرا گروه فداییان اسلام اورا ترور کردند.
کسروی در این نامه به نخست وزیر وقت می نویسد :
امروز در جایی سخن از بدبختیهای تودۀ مردم ميراندم و از چارۀ آن گفتگو ميكردم ناگهان مردی قمی گفت: خدا لعنت كند که تخم همۀ اينها را عمر كاشت، ناچار گفتم خداوند آن انديشههای پست تو را لعنت كند!!
در اين باره نخست بگويم كه در اين كشور بيش از ده كيش هست که به نامهایی مانند شیعه ، سنی ، زردشتی ، مسيحی ، علیاللهی ، صوفی ، بهايی ، شيخی ، اسماعيلی و مانند اينها در گوشه و کنار ایران زندگی می کنند، این موضوع که مذهب جعفری مذهب رسمی است و قانون اساسی هم آنرا تصريح نموده حرفی نیست
اما این موضوع که شیعیان به خود حق میدهند بر مذاهب دیگر با آسودگی تف و لعنت بفرستند خلاف مشروطه و دموکراسی است .
جناب آقای بیات حقیقت آن است كه اينها معنی مشروطه را نيک نمیدانند
زیرا مشروطه معنايش اینَست كه تودۀ مردم ، ایران را میهن خود بدانند و كوشش به آبادی و آزادی آن کنند و قانون را نیز پاس بدارند اما مُلّایان میگویند که خدا تمام جهان را به پاس چهارده معصوم آفريده پس بايد آنها را دوست داريم و بر مقبرۀ آنها گنبد و بارگان بسازیم و از راه دور به زيارت آنها برويم ...
آیا شما در اين سخنان نامی از كشور و كوشش در راه آبادی آن میبینید؟
انديشه يک مُلّا این است که بابد بدیها روز به روز فزونتر گردد و جهان پر از ستم شود تا هنگام ظهور امام برسد و جهان را پر از داد کند !!
اينكه مشروطه در ايران به نيكی ممالک غرب به نتیجه نمیرسد همين ناسازگاری ملايان با مشروطه و قانونهای آن است ،
میبینید که برابر هر گام كه میخواهیم به سوی پيشرفت برداریم چه ايستادگی و كارشكنی میکنند میگویند عدليه خلاف شرع است ، دبستان خلاف شرع است ، نظام وظيفه خلاف شرع است،
سِجل و ماليات خلاف شرع است .
دانشكده خلاف شرع است ، اصلا هر آنچه بيرون از دستگاه آخوندیست خلاف شرع است .
جناب آقای بیات نخست وزیر ایران ما بيگانۀ اين كشور نيستيم و از جای ديگر به اينجا نيامديم ،
ما هم نيكی ایران را ميخواهيم و به آرامش و آسايش مردم دلبستگی داريم ، ما خود هوادار دين هستیم و برآنيم كه تمام جهانيان بايد با دين زندگی كنند
اما اینکه ملايان بپندارند كه میشود با زور و تف و لعنت سخن مخالف خود را ساکت کنند دولت بايد به آنها بفهماند كه چنین نيرویی به آنها سپرده نشده ،
پيشنهاد ميكنيم اعليحضرت بفرمايند كه ملايان نمايندگانی بفرستند و در اين زمينه با آنها گفتگو کنید تا كار يكسره گردد،
باور بفرمایید اين داستان ملاها امروز گرفتاری بزرگيست و اگر آن را سرسری بگيرید و با آنها مماشات كنید خودتان زمینۀ بدبختی ایران را فراهم کردهاید.
